Website
 Startpagina
 Over Score
 Contact
 Zoeken
Abonnees
Gebruikersnaam

Wachtwoord
 Aanmelden
Cinemusica Database
Zoeken  
  Componisten  
A-Z  
  Albums  
  Tracks  
Angelo Badalamenti - Mulholland Dr.
Score 122, 24 01 2006



Mulholland Dr. - De trip van Badalamenti en Lynch - Verschenen in Score 122, maart 2002

De boze tovenaars zijn terug. En dit keer is hun magie nog zwarter, mysterieuzer en bloedstollender dan de kunsten die ze bij vorige gelegenheden vertoonden. David Lynch en Angelo Badalamenti hebben met Mulholland Drive een verwarrende, meeslepende, duivels vindingrijke en bij tijd en wijlen zelfs ontroerende film gemaakt. Een film en een score die nu al tot het beste behoren dat u dit jaar kunt gaan zien en horen in de bioscoop. Zelden zullen muziek, geluid en beeld tot zo’n onverbiddelijke eenheid zijn gesmeed als in dit zinsbegoochelende meesterwerk. Je gaat al gauw denken aan het beste werk van Welles en Hitchcock (en hun samenwerking met Herrmann bijvoorbeeld: je hoeft geen connaisseur te zijn om plenty verwijzingen naar bijvoorbeeld Vertigo te herkennen).

Angstaanjagend

Angelo Badalamenti, geboren in Brooklyn, en niet zo ver van huis opgeleid aan de Manhattan School of Music, wilde ooit muziekleraar worden, maar na wat omzwervingen begon hij filmscores te schrijven, aanvankelijk onder de naam Andy Badale. Hij had als zodanig al een behoorlijke reputatie opgebouwd met muziek voor films als National Lampoon’s Christmas Vacation, Law and Disorder (van de onderschatte Tsjechisch-Amerikaanse regiseeur Ivan Passer) en Gordon’s War (een zwarte exploitatiefilm), toen hij in contact kwam met David Lynch, en betrokken raakte bij diens klassieker Blue Velvet.

Het zou, met The Straight Story, Badalamenti’s meest conventionele werkstuk voor Lynch worden. En het zou het begin zijn van een van de artistiek meest opmerkelijke en duurzame relaties tussen een componist en een regisseur in de laatste decennia. Badalamenti bleef voor anderen werken (denk onder andere aan: Holy Smoke, The Beach, en die mooie score voor The City of Lost Children), maar zijn beste en meest kenmerkende werk maakte hij de laatste jaren voor en in samenwerking met David Lynch.

Scores die - ja, hoe zeg je dat eigenlijk netjes - steeds gekker, steeds abstracter werden. Toch was de muziek vaak melodieus, traag en stemmig, en meestal op vol volume te horen, dat wil zeggen niet weggemixt onder de sound effects. Daar was een heel belangrijke reden voor, zo heeft Badalamenti kortgeleden gezegd: ‘David feels that music is the voice of his concepts.’ Een ‘voice’ die maakte dat de soundtracks - zie Lost Highway - ook vol stonden met uiterst opwindende, dreigende, en vooral zeer luide rock: herrie, maar wel heel mooie herrie.

Nu zijn de heren dus weer terug, en wat ze gewrocht hebben is zonder weerga: dreigende geluiden uit een angstaanjagende diepte, grommende industrial sounds, lange, uitgerekte orkestrale melodielijnen, langzame, slepende synthesizergeluiden (gemaakt door Badalamenti zelf): ze voeren ons alle naar de spelonken van een onbekende twilight-achtige wereld die schuil gaat achter de vertrouwde werkelijkheid van Los Angeles en Hollywood. Het is een gevaarlijk, labyrintisch gebied waarvoor geen landkaarten bestaan en dat je daarom maar beter niet kun betreden. Een gebied waar niets is wat het lijkt te zijn, ja zelfs het verhaal van de film niet, en waar geluiden en muziek je bij voortduring een loer draaien. Door hun gewiekste verleidingskunsten houden Lynch en Badalamenti je als aan de grond genageld: je blijft zitten waar je zit en verroert je niet. Wat kun je trouwens anders in het donker?

Onschuld

Badalamenti, die opgroeide in een omgeving waarin veel jazz te horen was, stopt ook nu weer de nodige jazzachtige elementen in zijn score: hij opent zelfs met een Glenn Miller-achtig big band, die overigens niets van In the Mood of iets dergelijks heeft. Daarvoor klinkt de opname bewust te scherp, te metalig en te abstract. Hij verwerkt weer fraaie leidmotieven in zijn score: mooie, soms erotiserende, bijna kitscherig-romantische thema’s (Diane and Camilla, het Love Theme).

Daarnaast zijn er een paar door Lynch zelf gecomponeerde cues in een ingehouden rockidioom te horen, die wat mij betreft nog het meest weg hebben van de muziek zoals je die in de films van een andere maverick, Hal Hartley, aantreft. Ook een regisseur trouwens die meestal - onder pseudoniem - zijn eigen soundtracks vervaardigt. De fragmenten van de hand van Lynch zijn al eerder verschenen op een album dat hij maakte met John Neff onder de titel Blue Bob.

Zoals meestal bij Lynch is er niet alleen filmmuziek. Neem bijvoorbeeld de prachtige, bevende, bibberende blues van Sonny Boy Williamson (Bbahahaby…) en - heel typisch voor Lynch - dat simpele liedje I’ve Told Every Little Star, gezongen door de kleine Linda Scott. Het is van het soort doortrapte schoonheid annex onschuld dat je alleen bij Lynch aantreft: ogenschijnlijk schuldeloze omgevingen en personen zoals suburbs, diners en nette, burgerlijke meisjes, blijken bij nadere inspectie broedplaatsen of personificaties van het kwaad. Elke idylle verkeert steeds in zijn tegendeel, verderf is “just around the corner.. .”

Steeds weer voegt de muziek zich daarbij naar Lynch’ ambities, want laat één ding duidelijk zijn, de regisseur had ook nu weer een fikse vinger in de muzikale pap. Lynch componeert daadwerkelijk mee, en eigenlijk is ook nu weer het totale ‘muzikale’ sounddesign van de film onder zijn wakend oor tot stand gekomen. Daarbij maakte hij gebruik van lange cues die Badalamenti had gecomponeerd en met volledig orkest had opgenomen. Badalamenti daarover: ‘David really creates beautiful things with it.’ (Als een soort wederdienst speelt Badalamenti overigens een prachtige, komische rol in Mulholland Drive. Let daarom op Luigi Castigliano, “de espresso-man”.)

Trip

Als altijd heb je het gevoel dat score en film bij Lynch en Badalamenti rond twee polen cirkelen: aan de ene kant lelieblanke liedjes en thema’s (Roy Orbison, het melodramatische leed, de kitsch, de onschuld, een overzichtelijke wereld) en aan de andere kant jazz en aanverwanten (duister, surreëel, wild, lichamelijk, gevaarlijk, kwaadaardig). In diepste wezen gaat het bij Lynch over de strijd die we voeren tegen de altijd in ons op de loer liggende angst voor de anderen, voor de dingen en voor het kwaad. En over het geluk dat we steeds weer verspelen, al was het maar in onze boze dromen. Angelo Badalamenti geeft daar een zeer adequate muzikale vertaling van.

Nog dagen nadat je de bioscoop hebt verlaten zinderen de beelden en geluiden na in je hoofd. Wat een trip!!

CD: Angelo Badalamenti & David Lynch - Mulholland Drive, Milan, 74321 89823 2

HM


Gerelateerde links
 Startpagina

Score 122
Andere artikelen:
Angelo Badalamenti - Mulholland Dr.
Walter Slosse - Interview
Ry Cooder - Portret
Opties
Printer VersiePrinter Versie
VersturenVersturen

Login: Redactie | Abonnees | Top Pagina


© 2005 Stichting Cinemusica | Website by RISQ Consultancy