Website
 Startpagina
 Over Score
 Contact
 Zoeken
Abonnees
Gebruikersnaam

Wachtwoord
 Aanmelden
Cinemusica Database
Zoeken  
  Componisten  
A-Z  
  Albums  
  Tracks  
Score 186
Oscar 2016

Alex Simu - Interview

Richard Hageman - Portret

Recensies

Download dit nummer Download dit nummer

Alex Simu - Interview
Score 186, 10 03 2016
 
MUZIEK VOOR HET ONVERFILMBARE

Interview met Alex Simu

Willem Frederik Hermans' roman Nooit meer slapen uit 1966 werd bijna vijftig jaar lang als niet te verfilmen beschouwd. Regisseur Boudewijn Koole lukte het uiteindelijk wel. Na zijn succesvolle filmdebuut Kauwboy (2012) ging hij aan de slag met de verfilming van dit in literaire kringen gelauwerde werk van een van de grote drie van de naoorlogse Nederlandse literatuur. Een extra uitdaging vormde de muzikale omlijsting van deze film over een jonge wetenschapper die een zoektocht naar een steen onderneemt, maar evenzeer op zoek is naar zichzelf. Klarinettist Alex Simu vertelde Score hoe hij deze klus klaarde.                     

Alex Simu (Boekarest, 1981) heeft na muziekstudies in Nederland en New York een carrière als klarinetspeler opgebouwd. Door de jaren heen heeft hij gespeeld in tientallen landen over praktisch de gehele wereld, met de nadruk op jazz en wereldmuziek. Boudewijn Koole leerde hij in 2012 kennen toen hij werd gevraagd de muziek te doen voor de documentaire Happily Ever After van Tatjana Bozic. Simu: ‘Men wilde bestaande muziek van mij voor de film gebruiken, maar uiteindelijk deed ik de hele score. Hier begon mijn samenwerking met Boudewijn die co-editor en producer was van deze film die twee jaar later een prijs zou winnen op het Filmfestival van Rotterdam. Vervolgens vroeg hij me voor een korte film, waarna andere projecten volgden resulterend in Nooit meer slapen.’ 

Nooit meer slapen, ook wel bekend onder de Engelse titel Beyond Sleep, is een Nederlands-Noorse coproductie. De film werd grotendeels opgenomen op locatie, in het onherbergzame noorden van Noorwegen. Hoort er eigenlijk wel muziek bij een film over een jonge wetenschapper (Alfred, gespeeld door Reinout Scholten van Aschat) die worstelt met vragen over zichzelf en de wetenschap? En als je al muziek schrijft, wat voor muziek moet dat dan zijn en hoe wil je die dan gebruiken op de achtergrond? Simu vertelt over de aanpak van dit prestigeproject: ‘Het allerbelangrijkste was dat de muziek niet diende voor te schrijven wat het publiek moest voelen. De kijker moet één worden met het verhaal van de hoofdfiguur. Dit was ons grootste punt van zorg en vanuit dit vertrekpunt begonnen we onze zoektocht naar de juiste wijze van componeren alsmede het bespelen van de juiste instrumenten  tijdens de opnamen.’

Aanvankelijk is de muzikale begeleiding spaarzaam; we horen enkel korte soundscapeachtige stukken. ‘Middels de muziek wilden we de kijker voeling laten krijgen met het overweldigende van de natuur. Naarmate Alfred steeds meer op zoek gaat naar zijn innerlijke psyche, geraakt hij steeds meer verwijderd van de natuur en keert hij in zichzelf. Hier is muziek zeker op zijn plaats aangezien iedere mens wordt omringd door muziek en gezang, ook van hemzelf. Al deze muzikale uitingen geven hem de kracht zijn tocht voort te zetten.’

Muggen

Een opmerkelijk geluid is dat van zoemende muggen. De veelvuldig voorkomende insecten in het land van de Samen (Lappen) in noordelijk Scandinavië vonden op subtiele wijze hun weg naar de muziek in de vorm van natuurgeluiden gespeeld door uiteenlopende instrumenten, waardoor het niet altijd duidelijk is of je de wind hoort of toch een trombone of een viool. De muziek groeit uit tot een geluid dat je kunt terughoren in de natuur. Tegen het einde van de film, wanneer Alfred het spoor zowat bijster is, horen we langere composities met zowaar een melodie en ook gezang. Wie zingt daar zo wonderschoon? ‘Dat is de stem van zangeres Mari Boine. Zij was gekozen door de Noorse producenten teneinde de film een artistieke meerwaarde te geven. Zij belichaamt de spirituele kant van de Samen-cultuur die kenmerkend is voor de locatie van het filmgebeuren. Toen ik haar vertelde over het verhaal van de film zei ze: ‘Dat is mijn verhaal, ik ken deze wereld.’ Zij is als het ware de ziel van de protagonist, de vrouwenstem die tegen hem praat en probeert de relatie met zijn overleden vader te helpen verwerken.’ 

              Reinout Scholten van Aschat (vooraan) in Nooit meer slapen.
 
Het door Simu en de zangeres geschreven liedje ontstond nogal spontaan toen ze elkaar in Noorwegen ontmoetten. ‘Eerst zingt ze het in het Samisch en daarna in het Engels, maar ze zingt wel over hetzelfde, namelijk dat alles waarnaar ze op zoek was hier recht onder haar ogen te vinden was. Datzelfde ervaart ook de lezer van het boek en de toeschouwer van de film, namelijk dat je soms een lange reis naar je innerlijke zelf moet maken, waar je altijd al was maar je had niet de moed om diep te graven. Toen Boudewijn dit hoorde, was het voor hem zonneklaar dat de film zo diende te eindigen. Eerst wilden we het liedje geheel in het Engels laten zingen, maar toen dachten we dat het beter was als we de tekst niet meteen zouden prijsgeven. We wilden de mensen laten nadenken over wat de woorden in het Samisch betekenden en daarna hoor je alles in het Engels.’

De zang van Mari Boine werd opgenomen in Tromsø, dichtbij de plaats van handeling van de film. De muziek werd in Amsterdam opgenomen met zes muzikanten, waaronder Simu zelf. Voor de spaarzame score werd een scala aan instrumenten gebruikt, zoals de tuba, de cello, de viool, de gitaar, diverse klarinetten en veel meer. Van synthesizers of andere elektronische instrumenten werd geen gebruik gemaakt, ook niet voor de soundscapeachtige stukken. ‘De opnamen duurden iets meer dan drie dagen. We begonnen met muzikale stukken en langzaamaan groeide het gezelschap naar elkaar toe en raakte het op elkaar ingespeeld. Vervolgens kwamen meer abstracte stukken aan de beurt.’

                          Reinout Scholten van Aschat in Nooit meer slapen.
Betrokken

Boudewijn Koole was van begin af aan actief betrokken bij het ontstaan van de muziek. Hij kwam naar de opnamen en de eindmix. Die nam Koole vervolgens mee naar de set zodat de muziek van invloed kon zijn op de opnamen. ‘Ik zag hoe Boudewijn in de studio keuzes ten aanzien van de muziek maakte. Ik schreef de muziek steeds met in het achterhoofd de plekken in het script waarvan we zeiden: hier moet muziek komen, hier moet nog meer muziek komen en hier laten we het open. En heel veel plekken in de film bleven zoals we dat van tevoren hadden verwacht. Nadat de montage gereed was voegden we de stem van Mari Boine bij de beelden.’ Ook hoofdrolspeler Reinout Scholten van Aschat was bij het scheppingsproces van de partij. ‘Reinout is erg muzikaal en ik heb getracht zijn energie en zijn muzikaliteit flink te stimuleren. Hij speelt zelf een beetje trompet en hij kwam bij mij thuis en speelde toen op de accordeon. We speelden een uur of twee, drie samen zodat hij zou wennen aan de muziek. De muziek schreef ik deels gericht op hem waardoor deze op een geheel natuurlijke wijze deel van hem kon worden.’ 

Reinout Scholten van Aschat en Alex Simu tijdens de voorbereidingen van Nooit meer slapen.

Momenteel bevindt Simu zich alweer in het productieproces van de volgende film van Boudewijn  Koole. Verdwijnen is de titel. ‘Het is een muzikale film die zich opnieuw in Noorwegen afspeelt, dit keer in de wintermaanden. Ik voel me erg betrokken bij het verhaal dat gaat over een professionele pianiste die haar carrière beëindigt. Zelf ben ik opgegroeid in een soortgelijke omgeving. Mijn beide ouders waren pianist en daardoor weet ik wat voor gevoelens deze mensen kunnen hebben.’ Behalve deze film werkt Simu nog voor een documentaire die zal worden opgenomen in India. Twee andere documentaires met zijn muziek waren onlangs op het Filmfestival van Berlijn te zien.

PS
Richard Hageman - Portret
Score 186, 07 03 2016
 
Sponsors
Intermezzo Media
Inhoud
 Inhoud

 Agenda
 Cd's Cinemusica
 Concerten
 In productie
 In roulatie
 Nieuws
 Oude nummers
 Pas verschenen
 Archief
 Recensies
 Links
Score 188


Klik hier om Score 188 te downloaden.

Login: Redactie | Abonnees | Top Pagina


© 2005 Stichting Cinemusica | Website by RISQ Consultancy